Η ελληνική κοινότητα της Πολωνίας αναγνωρίζεται πλέον επίσημα ως εθνική μειονότητα, μετά την υπογραφή νομοθετικής τροπολογίας από τον πρόεδρο της Πολωνίας, Karol Nawrocki.
Σύμφωνα με ανακοίνωση της Πρεσβείας της Ελλάδος στη Βαρσοβία, ολοκληρώθηκε η διαδικασία τροποποίησης του νόμου για τις εθνικές και εθνοτικές μειονότητες και τις περιφερειακές γλώσσες, με αποτέλεσμα η ελληνική κοινότητα να εντάσσεται πλέον επίσημα στις αναγνωρισμένες εθνικές μειονότητες της Πολωνίας.
Στην Πολωνία ζουν σήμερα 3.600 – 4.000 Έλληνες, σύμφωνα με το Υπουργείο Εξωτερικών, Η ελληνική παρουσία στη χώρα από τον Μεσαίωνα. Η νέα δημογραφική εξέλιξη καθιστά τους Έλληνες τη δέκατη αναγνωρισμένη εθνική μειονότητα στην Πολωνία και δημιουργεί ένα νέο θεσμικό πλαίσιο για τη λειτουργία και την ανάπτυξη των ελληνικών κοινοτήτων.
Διατάξεις για την απόκτηση του καθεστώτος εθνικής μειονότητας στην Πολωνία
Σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου του 2005 στο άρθρο 2 παράγραφος 1, μια κοινότητα μπορεί να αναγνωριστεί ως εθνική μειονότητα στην Πολωνία αφού πληρούνται όλες οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
1) Είναι μικρότερος σε αριθμό από τον υπόλοιπο πληθυσμό της Δημοκρατίας της Πολωνίας
2) Διαφέρει σημαντικά από τους άλλους πολίτες όσον αφορά τη γλώσσα, τον πολιτισμό ή την παράδοση
3) Προσπαθεί να διατηρήσει τη γλώσσα, τον πολιτισμό ή την παράδοσή του
4) Έχει επίγνωση της δικής της ιστορικής εθνικής κοινότητας και προσανατολίζεται στην έκφραση και προστασία της
5) Οι πρόγονοί του κατοικούν στη σημερινή επικράτεια της Δημοκρατίας της Πολωνίας για τουλάχιστον 100 χρόνια
6) ταυτίζεται με το έθνος οργανωμένο στο δικό του κράτος (Πολωνικό Κοινοβούλιο, 2005)
Η ελληνική κοινότητα στην Πολωνία πληροί όλα τα κριτήρια και έτσι είναι πλέον επίσημη εθνική μειονότητα.
Δικαιώματα και οφέλη για την ελληνική μειονότητα στην Πολωνία
Με την εφαρμογή του νέου νόμου, ελληνικοί σύλλογοι και οργανισμοί αποκτούν πρόσβαση σε προγράμματα κρατικής χρηματοδότησης μέσω του Υπουργείου Εσωτερικών και Διοίκησης της Πολωνίας. Παράλληλα, παρέχεται στήριξη σε πολιτιστικές δραστηριότητες και δομές, όπως βιβλιοθήκες, μουσεία, πολιτιστικά κέντρα, φεστιβάλ και μέσα ενημέρωσης που σχετίζονται με την ελληνική παρουσία στη χώρα.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην εκπαίδευση. Το πολωνικό δημόσιο εκπαιδευτικό σύστημα θα μπορεί να οργανώνει προγράμματα διδασκαλίας της ελληνικής γλώσσας, ιστορίας και πολιτισμού για μαθητές ελληνικής καταγωγής.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει επίσης τη δυνατότητα χρήσης της παραδοσιακής ελληνικής γραφής στα προσωπικά στοιχεία των μελών της κοινότητας σε επίσημα έγγραφα, όπου αυτό επιτρέπεται από το νόμο.
Πολιτική εκπροσώπηση
Η αναγνώριση ως εθνική μειονότητα συνοδεύεται και από ειδικές πολιτικές διατάξεις. Σε αυτά περιλαμβάνεται η εξαίρεση των εκλογικών επιτροπών της ελληνικής κοινότητας από το εκλογικό όριο του 5 τοις εκατό στις εκλογές για το Πολωνικό Κοινοβούλιο (Sejm), όπως ισχύει για άλλες αναγνωρισμένες μειονότητες.
Σε ανακοίνωσή της, η Πρεσβεία της Ελλάδας στη Βαρσοβία ευχαρίστησε τους πολωνικούς θεσμούς για την απόφαση, κάνοντας ειδική αναφορά στην Κάτω Βουλή, τη Γερουσία και τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.
Ταυτόχρονα, υπογράμμισε τη συμβολή της ίδιας της ομογένειας και της διασποράς, σημειώνοντας ότι μετά από πολλά χρόνια προσπαθειών των Ελλήνων, τα μέλη της συνέβαλαν στην επίτευξη της αναγνώρισης.
Η νομοθετική τροποποίηση αναμένεται να τεθεί σε ισχύ έξι μήνες μετά τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Πολωνικής Κυβερνήσεως.
